چرا کودکان باید برنامهنویسی و هوش مصنوعی یاد بگیرند؟
بسیاری از والدین دوست دارند فرزندشان برای آینده آماده باشد؛ اما در دنیایی که فناوری و هوش مصنوعی هر روز در حال تغییر آن هستند، چه مهارتهایی میتوانند به کودکان کمک کنند؟
مهندس ساناز محمدپور، مدیر داخلی آکادمی بینالمللی سما آریا نیک، در گفتوگوی تلویزیونی زنده برنامه «به خانه برمیگردیم» درباره اهمیت یادگیری برنامهنویسی و هوش مصنوعی و تأثیر این مهارتها بر رشد کودکان صحبت کردند.
برنامهنویسی چه تأثیری بر رشد کودکان دارد؟
برنامهنویسی فقط یادگیری کدنویسی نیست. کودک با ساخت یک بازی، انیمیشن یا اپلیکیشن یاد میگیرد چطور ایدهاش را به واقعیت تبدیل کند. در این مسیر، او باید برای رسیدن به هدفش برنامهریزی کند، مشکلات را پیدا کند و راهحلهای مختلفی را امتحان کند. همین تجربهها به تقویت مهارت حل مسئله، صبر و پشتکار کمک میکنند. به گفته مهندس ساناز محمدپور، یکی از ارزشهای مهم آموزش برنامهنویسی این است که کودکان یاد میگیرند هنگام مواجهه با مشکل، بهجای ناامید شدن، به دنبال راهحل باشند.
آیا هوش مصنوعی جای برنامهنویسی را میگیرد؟
با پیشرفت هوش مصنوعی، ممکن است والدین تصور کنند دیگر نیازی به یادگیری برنامهنویسی نیست. اما این دو مهارت میتوانند در کنار یکدیگر، فرصتهای بیشتری برای یادگیری و خلاقیت ایجاد کنند. هوش مصنوعی میتواند در ساخت محتوا، طراحی و برنامهنویسی به کودکان کمک کند؛ اما آنها همچنان باید بتوانند پاسخها را بررسی کنند، خطاها را تشخیص دهند و درباره نتیجه کارشان تصمیم بگیرند. وقتی کودک برنامهنویسی و هوش مصنوعی را در کنار هم یاد میگیرد، فرصت بیشتری دارد تا بهجای استفاده صرف از ابزارهای آماده، از آنها برای ساخت ایدههای خودش کمک بگیرد.
آیا کودکان بدون پیشزمینه میتوانند برنامهنویسی یاد بگیرند؟
برای شروع برنامهنویسی، لزوماً نیازی به تسلط بر زبان انگلیسی یا داشتن دانش پیشرفته کامپیوتر نیست. کودکان میتوانند با آموزش متناسب با سن و تواناییهایشان، از مفاهیم ساده شروع کنند و بهتدریج پیشرفت کنند.
نکته مهم این است که آموزش فقط به توضیح مطالب محدود نباشد. کودک باید فرصت داشته باشد پروژه بسازد، آموختههایش را به کار بگیرد و نتیجه تلاشش را ببیند.
آیا یادگیری این مهارتها میتواند به کسب درآمد منجر شود؟
در این گفتوگو، ساناز محمدپور به دانشپژوهانی از آکادمی بینالمللی سما آریا نیک اشاره کردند که از ۸ سالگی یادگیری برنامهنویسی و هوش مصنوعی را آغاز کردهاند و توانستهاند با ترکیب این مهارتها، آموختههایشان را به درآمد تبدیل کنند. البته رسیدن به درآمد به تمرین، تجربه و عوامل مختلفی بستگی دارد. آنچه اهمیت دارد، این است که کودکان از همان دوران یادگیری فرصت تجربه عملی داشته باشند و کاربرد مهارتهای خود را بشناسند.
چگونه فرزندمان را برای آینده آماده کنیم؟
در آکادمی بینالمللی سما آریا نیک، آموزش پروژهمحور به کودکان و نوجوانان فرصت میدهد آموختههایشان را در عمل به کار بگیرند و ایدههای خود را به پروژههای واقعی تبدیل کنند. اهمیت این رویکرد فقط در یادگیری فناوری نیست؛ کودک یاد میگیرد فکر کند، مسئله حل کند و برای رسیدن به نتیجه تلاش کند و هدف این نیست که همه کودکان برنامهنویس شوند؛ هدف این است که بتوانند از فناوری آگاهانه استفاده کنند و بهجای مصرفکننده بودن، فرصت ساختن و خلق کردن داشته باشند.
برای آشنایی بیشتر با اهمیت آموزش هوش مصنوعی به دانشآموزان، میتوانید چارچوب شایستگی هوش مصنوعی برای دانشآموزان یونسکو را نیز مطالعه کنید.
لینک مقاله یونسکو:
https://www.unesco.org/en/articles/ai-competency-framework-students